Το απόλυτο της αλήθειας

Η αποκαθήλωση ή ο βανδαλισμός αγαλμάτων ήταν πάντα η αυτονόητη ενέργεια ρήξης και ανατροπής. Δεν είναι κάτι νέο αυτό που συμβαίνει σε διάφορα σημεία του κόσμου είτε ως ξέσπασμα οργής είτε ως μιμητισμός και έλξη προς την πρόκληση της «ακίνητης» κοινωνίας. Ο σχετικισμός της Ιστορίας εμφανίζεται ως κεκτημένο δικαίωμα μιας νέας μάζας που κινείται με ταχύτητα, έστω και μειοψηφικά, για να δηλώσει παρουσία σε ένα κόσμο ανισοτήτων. Ο κόσμος πάντα υπήρξε άνισος, και ίσως σήμερα να είναι λιγότερο άνισος παρά ποτέ. Παρ’ όλα αυτά, ένα μεγάλο ποσοστό, το μεγαλύτερο στην Ιστορία, έχει τη δυνατότητα παραγωγής δημόσιου λόγου.

Αυτή η δυνατότητα απελευθερώνει, αλλά γεννάει και προβλήματα. Το μείζον πρόβλημα είναι η σύγχυση εννοιών, η ενίσχυση του ναρκισσισμού και η παραπλανητική αντίληψη ότι κάθε γνώμη είναι ίσης αξίας. Κάθε γνώμη είναι ελεύθερη, κάθε γνώμη όμως υπόκειται στην υποχρέωση της σύνθεσης, της ανάλυσης και της τεκμηρίωσης. Η νέα μισαλλοδοξία κινείται για να πατάξει την παλιά μισαλλοδοξία. Το μίσος δεν μπορεί να υποκινεί την ελευθερία.

Η αδυναμία κατανόησης του σύνθετου και αντιφατικού τρόπου με τον οποίο διαμορφώνονται και διαρκώς μεταλλάσσονται οι κοινωνίες, αποδυναμώνει τα μονολιθικά επιχειρήματα των φορέων της απόλυτης αλήθειας. Οι κοινωνίες είναι πολυσυλλεκτικές και παράγουν φορείς ελευθερίας και φορείς καταστολής. Για να οργανωθούν υπάρχουν οι θεσμοί, για να ρυθμιστούν υπάρχουν οι έλεγχοι και οι διαδικασίες εκπαίδευσης, για να εκτονωθούν υπάρχουν μαζικά αθλήματα, μαζικά θεάματα και προστατευμένοι θύλακοι ατομικής περισυλλογής.

Η τάση για νέες τομές είναι καθ’ όλα αποδεκτή όσο και αναγκαία. Παρατηρούμε όμως το κύμα της νέας ιδεολογικής μισαλλοδοξίας να απλώνεται χωρίς διαβαθμίσεις και χωρίς την επίγνωση ότι μπορεί και αυτό να υπόκειται σε κριτική. Ο βανδαλισμός αγαλμάτων του Ουίνστον Τσώρτσιλ γεννά σαφώς ερωτήματα. Η διασάλευση του κριτηρίου μπορεί να γενικευτεί και η χρονική απόσταση, π.χ., από τη δεκαετία του ’40 διευκολύνει την αναθεώρηση. Η γενικευμένη σύγχυση μπορεί να είναι και ένας επιθυμητός στόχος.

Στη δημοκρατία του πληκτρολογίου όλοι είναι τιμητές. Η διεκδίκηση της μονολιθικής αλήθειας είναι η βάση για τη νέα αντίληψη της Ιστορίας. Ο στοχασμός έχει εξοριστεί. Πώς θα διαβάζονται οι μέρες μας σε πενήντα χρόνια από τώρα; 

Κυριακή Κανονίδου

Είμαι η Κυριακή Κανονίδου, δημοσιογράφος και συντάκτρια στο ενημερωτικό site news1.gr

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *