Οταν η δίκη γίνεται θέαμα

Η νέα σειρά ντοκιμαντέρ του Netflix «Trial by media» («Δικαιοσύνη και ΜΜΕ» ο ελληνικός τίτλος) βάζει στο μικροσκόπιο έξι πολύκροτες δικαστικές υποθέσεις, θέτοντας το ερώτημα: μπορεί η μιντιακή κάλυψη μιας δίκης να διαδραματίσει ρόλο στην τελική έκβασή της; Από καθαρή σύμπτωση, την ημέρα έκδοσης της απόφασης για τον βιασμό και τη δολοφονία της Ελένης Τοπαλούδη, παρακολούθησα το πέμπτο επεισόδιο της σειράς, με τίτλο «Big Dan’s». Αφορούσε την υπόθεση βιασμού της 21χρονης Cheryl Araujo, τον Μάρτιο του 1983, σε συνοικιακό μπαρ του New Bedford της Μασαχουσέτης (το «Big Dan’s», όπως έμεινε γνωστή και η υπόθεση), από τέσσερις θαμώνες, την ώρα που άλλοι παρακολουθούσαν και επευφημούσαν. Η υπόθεση ενέπνευσε την ταινία «Οι Κατηγορούμενοι» (Τζόναθαν Κάπλαν, 1988) με πρωταγωνίστρια τη Τζόντι Φόστερ.

Η δίκη είχε μείνει στην ιστορία διότι ήταν η πρώτη που είχε προβληθεί ζωντανά από την τηλεόραση σε εθνικό δίκτυο. Η Araujo είχε καταθέσει με γενναιότητα αυτά που της συνέβησαν εκείνο το βράδυ, ενώ είχε υπομείνει την χωρίς οίκτο ανάκριση των δικηγόρων υπεράσπισης. Η γραμμή τους, την οποία παρακολουθούσαν «ζωντανά» εκατομμύρια τηλεθεατές, ήταν ότι «τα ήθελε», ότι είχε προκαλέσει τον βιασμό της. Τόσο στυγνή ήταν η εξέτασή της που, σύμφωνα με το ντοκιμαντέρ, οι καταγγελίες για βιασμό στη Μασαχουσέτη μειώθηκαν σημαντικά μετά τη δίκη.

Μολονότι είχαν ληφθεί μέτρα για να μην αποκαλυφθεί η ταυτότητα θύματος, από λάθος το όνομα της Araujo ακούστηκε στο δικαστήριο, με αποτέλεσμα να στοχοποιηθεί στη μικρή κοινότητα όπου ζούσε μαζί με τις δύο κόρες της. Οταν οι φυσικοί αυτουργοί καταδικάστηκαν (εκείνοι που επευφημούσαν αθωώθηκαν), πραγματοποιήθηκαν μεγάλες διαδηλώσεις στην περιοχή από μέλη της πορτογαλικής κοινότητας (οι δράστες ήταν πορτογαλικής καταγωγής – όπως άλλωστε και η Araujo). «Είμαστε κατά του βιασμού, αλλά δεν θα αφήσουμε τους μετανάστες να γίνουν εξιλαστήρια θύματα», έλεγαν. Η Araujo εκδιώχθηκε από την πόλη της. Μετακόμισε στη Φλόριντα όπου άρχισε να παρακολουθεί σχολή γραμματέων. Δύο χρόνια αργότερα, σκοτώθηκε σε τροχαίο δυστύχημα. Λίγο μετά, οι δράστες εξήλθαν από τη φυλακή. Κανείς δεν εξέτισε ποινή μεγαλύτερη από 6,5 χρόνια.

Η τηλεοπτική κάλυψη της υπόθεσης του Big Dan’s αποκάλυψε την πρακτική ενοχοποίησης των θυμάτων βιασμού, αλλά έδειξε και ότι όταν μια δίκη γίνεται θέαμα, βορά στην κοινή γνώμη, όλοι οι εμπλεκόμενοι –ανάμεσά τους και το θύμα– αδικούνται. 

Κυριακή Κανονίδου

Είμαι η Κυριακή Κανονίδου, δημοσιογράφος και συντάκτρια στο ενημερωτικό site news1.gr

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *